Dowladda Soomaaliya ayaa sheegtay inay diyaar u tahay inay si buuxda ula wareegto mas’uuliyadda amniga dalka haddii ciidamada Midowga Afrika ay ka baxaan Soomaaliya, iyadoo meesha ka saartay walaaca laga qabo in bixitaanka ciidamadaasi uu fursad u abuuri karo Al-Shabaab inay dib u qabsato dhulal hor leh.
Agaasimaha Guud ee Xarunta Qaranka ee La-dagaallanka Argagixisada iyo Ka-hortagga Xagjirnimada Rabshadaha wata ee Soomaaliya (TUBSAN), Cali Gurbe, ayaa sheegay in Soomaaliya ay leedahay ciidan si wanaagsan loo tababaray iyo heshiisyo amni oo laba geesood ah oo ay la leedahay dalal kale, kuwaas oo ka caawin kara dowladda sugidda amniga dalka.
Cali Gurbe oo wareysi gaar ah siiyay The Eastleigh Voice magaalada Nairobi ayaa sheegay in Soomaaliya ay muddo ku dhow labaatan sano dagaal kula jirtay Al-Shabaab, isla markaana waayo-aragnimadaas ay dalka bartay sida looga jawaabo caqabadaha amni iyo dib loogu dhiso hay’adaha dowladda.
Isagoo ka hadlayay suuragalnimada bixitaanka ciidamada Midowga Afrika, ayuu sheegay in arrintaasi aysan ka dhignayn in Soomaaliya ay kaligeed wajahdo khataraha amni.
“Haddii ciidamada Afrika ay baxaan, waxaan heshiisyo laba geesood ah la leenahay dalal kale. Waxaan leenahay saaxiibo iyo walaalo doonaya inay taageeraan shacabka iyo dowladda Soomaaliyeed,” ayuu yiri Cali Gurbe.
Wuxuu intaas ku daray in Soomaaliya ay soo martay dhibaatooyin amni oo soo noqnoqday, balse ay mar kasta awood u yeelatay inay dib uga soo kabato.
Mas’uulkan ayaa sidoo kale muujiyay kalsooni uu ku qabo ciidamada Soomaaliya, isagoo sheegay in dalka uu leeyahay ciidan si wanaagsan loo tababaray oo awood u leh inuu qaado mas’uuliyad dheeraad ah oo ku saabsan sugidda amniga.
Inkasta oo ciidamada Soomaaliya iyo kuwa caalamiga ah ay Al-Shabaab ka saareen magaalooyin iyo deegaano waaweyn, kooxda ayaa weli awood u leh inay fuliso weerarro iyo howlgallo ka dhan ah dowladda.
Al-Shabaab ayaa muddo dheer ka faa’iideysatay daldaloollada dhinaca maamulka, khilaafaadka siyaasadeed iyo tabashooyinka bulshada si ay u sii waddo howlaheeda.
Si kastaba, Cali Gurbe wuxuu sheegay in caqabadaha amni ee jira aysan sabab u noqon karin cabsi laga qabo mustaqbalka dalka, isagoo xusay in shacabka Soomaaliyeed ay muddo dheer la tacaalayeen weerarro, abaaro iyo saameynta isbeddelka cimilada.
Soomaaliya ayaa hadda si tartiib tartiib ah ula wareegaysa waajibaadyo amni oo ay hore u qaadi jireen ciidamada Midowga Afrika iyo saaxiibbada caalamiga ah, iyadoo weli ku tiirsan iskaashi amni oo ay la leedahay dalal iyo hay’ado caalami ah.
Mas’uulka TUBSAN ayaa sheegay in inkasta oo caqabado amni ay weli jiraan, haddana Soomaaliya ay sii kordhinayso awooddeeda ay ku maareyn karto amniga gudaha.